Dây rốn bám màng là một bất thường của dây rốn, trong đó dây rốn không bám trực tiếp vào bánh nhau mà các mạch máu rốn phải đi qua màng ối trước khi đến bánh nhau. Do không được bảo vệ bởi lớp mô và thạch Wharton như bình thường, các mạch máu này dễ bị chèn ép hoặc tổn thương hơn.

Tình trạng dây rốn bám màng gặp ở khoảng 1% trường hợp đơn thai và khoảng 15% trường hợp song thai một bánh nhau.

Dây rốn bám màng có thể ảnh hưởng đến thai nhi như thế nào?

Khi các mạch máu rốn không được bảo vệ đầy đủ, chúng có thể bị chèn ép hoặc tổn thương, từ đó ảnh hưởng đến lượng máu và oxy cung cấp cho thai nhi. Tình trạng này có thể liên quan đến:

  • Thai chậm tăng trưởng trong tử cung hoặc thai nhỏ.
  • Bất thường nhịp tim thai.
  • Sinh non và một số biến cố bất lợi đối với thai nhi.
  • Tăng nguy cơ nhau bong non trong một số trường hợp.

Đặc biệt, ở song thai một bánh nhau, dây rốn bám màng có thể liên quan đến nguy cơ thai chậm tăng trưởng chọn lọc và hội chứng truyền máu song thai.

Một vấn đề đáng lưu ý khác là khi các mạch máu đi qua màng nằm trên hoặc gần đường vỡ của màng ối. Nếu những mạch máu này bị tổn thương khi ối vỡ, thai nhi có thể mất máu cấp, gây nguy hiểm đến tính mạng.

Ca bệnh thực tế tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Vinh

Tại Khoa Sản Phụ – Bệnh viện Hoàn Mỹ Vinh, các bác sĩ vừa theo dõi và xử trí một trường hợp thai kỳ có nhiều yếu tố nguy cơ.

Sản phụ L.T.P.D., 43 tuổi, đến từ xã Tam Hợp, Nghệ An, mang thai lần thứ 4 sau 3 lần sinh mổ, lần gần nhất cách đây 7 năm.

Thai kỳ lần này là song thai một bánh nhau – hai buồng ối, tuổi thai 37 tuần 2 ngày, kèm tình trạng dây rốn bám màng trên nền vết mổ cũ 3 lần. Sản phụ được theo dõi thai kỳ tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Vinh.

Nhận định đây là thai kỳ có nhiều yếu tố nguy cơ, đặc biệt là song thai và tiền sử sinh mổ nhiều lần, ekip BSCKI Nguyễn Văn Nam và BSCKI Nguyễn Khánh Hòa đã chủ động mổ lấy thai ở tuổi thai 37 tuần 2 ngày, với sự tham gia gây mê của ThS.BS Đoàn Văn Thông.

Ca phẫu thuật diễn ra thuận lợi. Sản phụ hồi phục tốt, sức khỏe ổn định và được xuất viện. Hai bé chào đời khỏe mạnh, với cân nặng lần lượt 2,2 kg và 2,4 kg.

Ca phẫu thuật được triển khai thuận lợi, hai bé chào đời khỏe mạnh

Nhận định từ chuyên gia

Theo BSCKI Nguyễn Thị Kim Ngân – Trưởng khoa Sản Phụ, Bệnh viện Hoàn Mỹ Vinh:

“Dây rốn bám màng có thể làm tăng nguy cơ thai chậm phát triển do việc cung cấp máu và dinh dưỡng không thuận lợi. Đáng lưu ý hơn, nếu các mạch máu nằm trên đường vỡ của màng ối, khi ối vỡ, chúng có thể bị tổn thương, dẫn đến mất máu cấp ở thai nhi, đe dọa trực tiếp đến tính mạng em bé.”

Phát hiện sớm – chủ động theo dõi và xây dựng kế hoạch sinh

Dây rốn bám màng có thể được phát hiện thông qua siêu âm thai. Việc khảo sát vị trí bánh nhau, điểm bám dây rốn và đường đi của các mạch máu, đặc biệt trong giai đoạn khoảng 20–30 tuần, giúp bác sĩ đánh giá tốt hơn các nguy cơ liên quan.

Theo dõi thai kỳ giúp phát hiện sớm các bất thường để được hướng dẫn theo dõi sát tình trạng phát triển của thai nhi

Khi phát hiện bất thường, thai phụ sẽ được theo dõi sát tình trạng phát triển của thai nhi và đánh giá các yếu tố nguy cơ, từ đó xây dựng kế hoạch theo dõi và thời điểm sinh phù hợp.

Đặc biệt, với những thai kỳ song thai, có tiền sử sinh mổ nhiều lần hoặc có bất thường về bánh nhau – dây rốn, thai phụ cần chú trọng khám thai định kỳ và thực hiện siêu âm theo chỉ định để các bất thường có thể được phát hiện và xử trí kịp thời.

Theo dõi thai kỳ đúng lịch – phát hiện sớm bất thường – chủ động kế hoạch sinh là những yếu tố quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe của mẹ và thai nhi trong suốt thai kỳ.